Mặc dù công nghệ và các công cụ hỗ trợ học tập liên tục phát triển, Josh Bersin nhấn mạnh rằng quy trình cơ bản để con người tiếp thu kiến thức và đạt được sự thành thạo vẫn giữ nguyên như nhiều thập kỷ trước.
1. Sự thành thạo là khả năng ứng dụng kiến thức
Mục tiêu cuối cùng của mọi quá trình đào tạo không chỉ là hiểu lý thuyết mà là đạt được sự “thành thạo” (Mastery) – khả năng áp dụng kiến thức vào nhiều tình huống đa dạng, thậm chí là những tình huống mới.
- Một “thợ mộc thành thạo” có thể chế tác hầu hết mọi thứ.
- Một “nhân viên bán hàng thành thạo” có thể bán hầu hết mọi thứ.
Bersin định nghĩa sự thành thạo qua công thức:
MASTERY = PROFICIENCY (Sự thông thạo/Hiểu lý thuyết) + RETENTION (Khả năng ghi nhớ và ứng dụng)
- Proficiency: Bạn vượt qua bài kiểm tra và nắm vững nguyên lý.
- Retention: Bạn nhớ và ứng dụng được kiến thức bất kể hoàn cảnh nào.
Để đạt được điều này, người học cần lặp đi lặp lại những gì họ đã học cho đến khi nó trở thành bản năng. Đây là lý do tại sao các mô phỏng (simulations), đóng vai (role-plays), kịch bản, bài tập, tính tương tác, dự án nhóm và các hoạt động học tập qua hành động khác lại quan trọng.
2. Con người học bằng cách làm (Learning by Doing)
Con người (cả người lớn và trẻ em) học bằng cách làm. Bộ não có thể tiếp thu khái niệm từ sách vở hoặc bài giảng, nhưng không thể thực sự “thành thạo” cho đến khi sử dụng nó.
- Chấp nhận sai lầm: Những tổ chức học tập hiệu quả nhất là những nơi có văn hóa chấp nhận sai lầm. Sai lầm chính là một phần của quá trình “học bằng cách làm”.
- Không chỉ là lý thuyết: Dù công nghệ hiện đại thay đổi cách chúng ta tiếp cận thông tin, nhưng bản chất con người vẫn học hỏi hiệu quả nhất thông qua trải nghiệm thực tế.
3. Đào tạo chỉ là công cụ để tăng tốc
Các lớp học, chương trình e-learning và giải pháp học tập cộng tác của bạn có thể thành công trong việc mang đến cho mọi người những góc nhìn mới, kỹ năng mới và thông tin mới – nhưng họ sẽ không thực sự “học được” cho đến khi họ “làm được”.
Có một hệ thống phân cấp khá dễ hiểu về cách việc học diễn ra:
- Lý thuyết (Đọc/Nghe)
- Thông thạo (Hiểu/Kiểm tra)
- Thành thạo (Thực hành/Trải nghiệm)
Vai trò của các chuyên gia nhân sự (HR) và đào tạo (L&D) không phải là “dạy” sự thành thạo, mà là tăng tốc và tạo điều kiện cho quá trình học tập tự nhiên diễn ra.
Mục tiêu là tạo ra môi trường an toàn để người học thử nghiệm, ra quyết định và rút kinh nghiệm từ những “sai lầm giả định”, từ đó tránh được những đường cong học tập đau đớn khi làm việc thực tế.
4. Vai trò then chốt của Quản lý và Lãnh đạo
Thành công của học tập không chỉ nằm ở nội dung khóa học hay người hướng dẫn, mà nằm ở sự hỗ trợ của tổ chức.
- Tránh “Scrap Learning”: Là các chương trình đào tạo tốt nhưng không mang lại kết quả vì tổ chức không hỗ trợ áp dụng vào thực tế.
- Sự hỗ trợ từ cấp trên: Hầu hết các yếu tố thúc đẩy học tập nằm ở các quản lý trực tiếp (như cho nhân viên thời gian để học tập và phản tư) chứ không chỉ nằm ở bộ phận đào tạo.
Lời kết
Khi chúng ta tiếp cận các công cụ học tập mới, công nghệ xã hội hay các nền tảng thông minh, hãy nhớ rằng: Công nghệ giúp chúng ta tiếp cận thông tin nhanh hơn, nhưng quy trình “học tập” sâu sắc vẫn luôn đòi hỏi sự thực hành, trải nghiệm thực tế và văn hóa hỗ trợ từ phía tổ chức.
Nguồn: Josh Bersin
